Home » Blog » mensen om je heen » Zorgen voor ouders; hoe blijf je zelf overeind?

Zorgen voor ouders; hoe blijf je zelf overeind?

door | 8 mei, 2019 | mensen om je heen

Speciale moederdageditie!
Heel eerlijk; ik zag ‘m pas toen ik het doorhad… Noem het toeval. Dit artikel gaat over moeders. En vaders. Onze ouders. Als je van mijn generatie bent is de kans groot dat je zorgt voor je ouders. Of je zorgen maakt over. Of ze moet loslaten. In je toch al drukke leven kan dat ten koste gaan van jezelf.
Hoe blijf je dan zelf overeind?

Uitvaarten: ik calculeer een dag of tien per jaar voor in. Tot nu toe staat de teller voor 2019 op drie, dus ik loop aardig op schema. Zelf mag ik van geluk spreken dat mijn beide ouders nog leven. Om mij heen en in mijn klantenkring is het schering en inslag; ouders takelen af (al dan niet door henzelf opgemerkt of erkend). Er zijn talloze varianten, maar al dan niet voorafgegaan door een ziekteproces, op een dag gaan ze dood.
Het is de natuurlijke volgorde, het hoort bij onze generatie, kun je zeggen. Dergelijke gebeurtenissen hebben vaak meer impact dan we denken. Je wordt geconfronteerd met zoveel meer dynamieken en emoties dan afscheid en verdriet.

 

Veranderende rollen

Een ouder zorgt voor het kind zolang het kind dat nog niet zelf kan. Er van uitgaande dat je net als ik het geluk hebt gehad dat je ouders voor je hebben gezorgd dan komt er een moment dat jij vooral voor je ouders gaat zorgen. In welke vorm dan ook. Dat gaat van je zorgen maken omdat je ziet dat het niet goed met ze gaat tot aan ze letterlijk (fysiek) verzorgen.
De rollen worden omgedraaid. En als we het beleid rondom (mantel)zorg moeten geloven dan lijkt het ook zo te horen. Als kind word je geacht mantelzorger te zijn voor je ouder(s). En daar ligt het gevaar op de loer: we ervaren een druk om voor onze ouders te zorgen, voelen ons verantwoordelijk en hebben al snel het idee dat we tekort schieten. We kunnen immers niet alles oplossen en soms wíllen we die zorg niet op ons nemen. We hebben ook zelf een gezin, een baan, een sociaal leven. Gevolg; een schuldgevoel.

 

Jouw plek in het systeem

Hoort het ook echt zo dat jij voor je ouders zorgt? Dat de rollen worden omgedraaid?
Het omdraaien van de rollen betekent wisselen van plek. In een gezond (familie)systeem heeft iedereen een eigen plek en is er een rangorde ten opzichte van elkaar. De rollen omdraaien zou betekenen dat je de verantwoordelijkheid voor het welbevinden van je ouders overneemt. En daar gaat het mis. Ieder mens is altijd zelf verantwoordelijk voor zijn levensgeluk en de keuzes die hij maakt. Een kind is nooit verantwoordelijk voor het welbevinden van zijn ouders. Zorgen voor je ouders is iets anders dan de verantwoordelijkheid overnemen. Je kunt wel van volwassene tot volwassene zaken bespreekbaar maken, maar niet bepalen wat je ouders wel en niet moeten doen.
Blijf op jouw plek in het systeem en laat je ouders hun plek behouden.

 

Verwachtingen

“We zien je zo weinig”.
“Jullie hebben het druk, dat snap ik wel, maar ik zit hier maar”
“Je broer heeft natuurlijk zijn eigen gezin, maar jij hebt toch wel tijd?”
We kennen allemaal wel voorbeelden van ouders die claimen of op ons gevoel werken. En met succes, want plop, daar is het schuldgevoel weer. Of irritatie, omdat je moeder er een neusje voor lijkt te hebben om je op het meest onhandige moment te bellen (en je toch maar reageert, want ‘je weet maar nooit’). Het wordt nog complexer als we de rest van het gezin van herkomst er bij betrekken. Andere kinderen van je ouders die verder weg wonen of juist heel dichtbij, die meer of minder uren werken, wel of niet thuiswonende kinderen hebben en ga zo maar door. Welke verwachtingen heb jij?
Verwacht je een schouderklopje omdat je zo veel doet? Verwacht je dat je alleenstaande zus zich over je vader ontfermt nu je moeder is opgenomen? Verwijt je je broer dat hij te weinig doet? Hoop je dat je ouders eindelijk inzien dat het beter is om… Voel je je verantwoordelijk voor het verdriet van je moeder nu je vader is overleden?
Al deze impliciete verwachtingen en aannames zorgen voor een hoop ‘gedoe’.

 

Oude patronen

Trekjes en onhebbelijkheden van ouders worden vaak wat uitvergroot als ze ouder worden. In de kindertijd ontstane patronen zoals een kind dat een andere plek inneemt in het systeem, worden vaak weer (pijnlijk) duidelijk. Zo pakt iemand die als kind de bemiddelaar was bij ruzies in huis die rol vaak als vanzelf weer op. Het contact wordt geïntensiveerd en soms lijkt het alsof de tijd een paar decennia heeft stilgestaan: de dynamiek in je gezin van herkomst blijkt onveranderd. Als er onderhuidse zaken speelden tussen broers en zussen dan is de kans groot dat deze aan de oppervlakte komen als het thema verdeling van zorg of zaken betreft. Oude koeien komen dan snel uit de sloot.

 

Tips om zelf overeind te blijven:

  • Blijf altijd goed voor jezelf zorgen.  Overeind blijven is niet hetzelfde als iedereen alles geven en jezelf wegcijferen. Dan kiep je vroeg of laat om. Overeind blijven staat niet gelijk aan overleven. Blijf leven, blijf genieten. Ga naar dat feest of ga juist op vakantie, terwijl je ouder het moeilijk heeft. Met mee lijden bereik je slechts dat er meer mensen zijn die lijden. Het helpt je ouders niet als jij jezelf niet toestaat om het fijn te hebben terwijl zij worstelen. Dat het niet goed met hen gaat hoort bij hun lot. Jouw lot is dat je het moeilijk vindt om daarmee om te gaan. Goed voor jezelf zorgen betekent ook aandacht hebben voor jouw eigen emoties
  • Doe wat je doet vanuit jouw waarden. Vraag je bij elke beslissing af of het je dient of niet. Word je er sterker of zwakker van. Tegen je broers en zussen verzuchten dat ‘jij het dan wel weer zal doen’ maakt je zwakker. Alleen als je vanuit oprechte zorgzaamheid zorgt dan kun je het (blijven) opbrengen.  Als je het niet ergens ook voor jezelf doet, houd je het niet vol. Als zorgen niet zo jouw ding is of als je de neiging hebt de rollen om te draaien dan kan het verstandiger zijn om een professional in te huren, zodat jij jouw plek van dochter of zoon kunt blijven innemen. Vanuit je waarden is altijd sterker.
  • Acht jezelf en acht de ander. Blijf het hele plaatje zien. Zie in je moeder niet alleen de kwetsbaarheid, de afhankelijkheid en de hulpeloosheid, maar ook de vrouw die ze was en alles wat ze heeft meegemaakt. Vooral als je getriggerd wordt kan het helpen om de ander in gedachten een eindje van je vandaan te plaatsen en in jezelf uit te spreken: jij daar, met jouw bagage en jouw gedoe en ik hier, met mijn bagage en mijn gedoe. Knip het denkbeeldige lijntje door.
  • Neem de verantwoordelijkheid niet over. Laat bij de ander wat van de ander is en neem wel de verantwoordelijkheid voor jouw eigen stuk. Volg de ander niet in zijn of haar pijn, maar draag je eigen pijn. Vraag je af wat de ander nodig heeft, en projecteer niet jouw eigen behoeften. Laat verwachtingen los, maar draag wel je eigen verantwoordelijkheid. Je lot ‘verdragen’ geeft ruimte.
  • Probeer vergeving eens. Vergeven is voor veel mensen een beladen woord. Het wordt geassocieerd met ‘genoegen nemen met’ of zelfs goedpraten van iets wat niet goed te praten is. Vergeven is niets anders dan het loslaten van de hoop dat je het verleden kunt veranderen. Voel je dat vergeving met deze formulering een heel andere lading krijgt?

 

Ik ben benieuwd wat dit blog bij jou oproept. Wil je het delen in een reactie?
Herken je dergelijke omstandigheden en heb je moeite om overeind te blijven? Als je behoefte hebt om er eens met een onafhankelijk professional over te sparren dan nodig ik je van harte uit voor een gratis sessie.

Carina

Coach voor professionals die in vrijheid willen kiezen voor wat ze écht willen, zodat ze kunnen excelleren. In leven en werk.

Gerelateerde artikelen

Geven begint met nemen

Geven begint met nemen

Je ten dienste stellen van een ander wordt gewaardeerd. Dat doen we dan ook massaal. Je kunt alleen geven als je iets te geven hebt. Je kunt er pas echt voor een ander zijn als er in een bepaalde mate in jouw eigen behoeften is voorzien. Echt geven begint met nemen. Het nemen van jouw ruimte. Jouw grenzen aangeven. Goed voor jezelf zorgen. Kiezen voor wat jou dient. Lees in dit artikel waarom dat allesbehalve egoïstisch is.

lees verder
Wat jij zou moeten doen

Wat jij zou moeten doen

Wat is wijze raad? Iemand een advies geven? Hoeveel ruimte krijgt de ander dan? In dit artikel laat ik je zien dat iedereen een eigen werkelijkheid heeft. En dat een goedbedoeld advies niet hetzelfde is als een goed advies. Het is belangrijk de ander ruimte te geven, zoals je zelf ook graag ruimte hebt om je eigen keuzes te maken

lees verder
Muziek als blikopener van je ziel

Muziek als blikopener van je ziel

Muziek raakt. Muziek inspireert. Door te vertellen wat muziek met je doet geef je een inkijkje in je ziel. Door met te delen hoe muziek jou raakt inspireer je elkaar. Door naar muziek te luisteren met het verhaal van de ander in je achterhoofd, door de oren van de ander, ontstaat verbinding. Lees, luister en ervaar wat muziek met mensen doet en laat je inspireren door deze Inspiratielijst. SAMENgesteld voor en door elkaar.

lees verder

37 Reacties

  1. Meriam

    Super mooi artikel. Heel herkenbaar en heel zorgvuldig geschreven met fijne tips. Ik heb het aan mijn broers laten lezen en wil namens hen ook de complimenten overbrengen. Leef je eigen leven!

    Reageer
    • Carina Sampers

      Heel erg bedankt voor dit mooie compliment Meriam!

      Reageer
      • Gerda

        Het is mij al heel lang duidelijk dat mijn leven mijn leven is en blijft. Het is geen kopie van wiens leven dan ook. Ik leer van mijn fouten en ook al is het soms lastig ik ben blij dat ik ze maak en dat ik ook kan zeggen dat ik fouten maak. Leef je leven morgen komt de zon weer op ook voor jou is mijn motto. Zeur niet aan mijn hoofd en neem de verantwoordelijkheid voor je keuzes ook zullen het niet altijd de keuzes zijn die een ander maakt. Nieuwe dag nieuwe kansen. Maak er een mooie dag van

        Reageer
        • Carina Sampers

          Mooi gezegd Gerda. Dankjewel voor je reactie.

          Reageer
  2. Annemiek

    Bedankt voor dit verhaal, zit er zelf middenin met een hoogbejaarde moeder die nu inmiddels ook dement begint te worden.
    Bovendien ben ik enig kind.
    Regelmatig lees ik bovenstaand verhaal en alle tips, heb er echt wat aan. Hartelijk dank.

    Reageer
    • Carina Sampers

      Hallo Annemiek, wat fijn dat je de tips kunt toepassen. Blijf goed voor jezelf zorgen.

      Reageer
  3. Doortje

    Ook ik herken mezelf in dit verhaal….en wat kan het moeilijk zijn wanneer ouders wel zien dat ze achteruit gaan, maar niet de daarmee onvermijdelijke stapjes terug willen zetten…ook wanneer mijn zus en ik al diverse keren hebben gezegd dat ze hier of daar over na moet denken…ze zegt het te doen, maar bij de volgende keer navraag is er nog niets gevorderd in denken. Ze wil nergens afstand van doen en wij kinderen moeten zorgen dat het allemaal wel draaiende blijft..en na al die jaren zijn we al zover dat we dit spel van onszelf te gek af zijn gewoon meespelen en nauwelijks weten of er nog een weg terug is…hoe ga je dit bespreekbaar maken??

    Reageer
  4. Carina Sampers

    Hallo Doortje, als ik het zo lees zijn voor jou vooral de tips ‘laat je (hoop en) verwachtingen los’ en ‘neem de verantwoordelijkheid niet over’ van toepassing. Het is niet altijd nodig om zaken bespreekbaar te maken om er anders mee om te gaan. Want wat hoop je te bereiken met het bespreken? Dat gaat vaak over verwachtingen.
    Al is het patroon al diep ingesleten; het is nooit te laat om te veranderen. En dat begint met er anders naar kijken.

    Reageer
  5. Saskia

    Wat een verademing dit zo te lezen. Verwachtingen en verantwoordelijkheden dat is wel key. Loslaten oke maar hoe ga je dan om met de gevolgen van de keuze van je ouders? Vroeg of laat zie je gewoon dat hun soms niet zo slimme keuzes tot consequenties leiden en dan zit je er als kind mee om het op te lossen. Dat vind ik een beperkende factor in het loslaten van mijn verwachtingen

    Reageer
    • Carina Sampers

      Hallo Saskia, fijn om te lezen dat het een verademing voor je is. Ik ken natuurlijk jouw situatie niet, maar in het algemeen kan ik zeggen: de keuzes van ouders en de consequenties daarvan blijven altiijd de verantwoordelijkheid van de ouders. Als je als volwassen kind geconfronteerd wordt met consequenties van die keuzes, dan sta je als het ware voor een nieuwe keuze die wel van jou is en waarvoor jij dus de verantwoordelijkheid hebt te nemen. Het oordeel van een kind over de keuzes die ouders ooit maakten is ook de verantwoordelijkheid van het (volwassen) kind.
      Loslaten is ook een andere manier van vastpakken.

      Reageer
  6. Nor

    Ik moet er van huilen ik weet dat het klopt wat er staat. Maar dat enorme schuldgevoel neemt het over.

    Reageer
    • Carina Sampers

      Het raakt je en je bent je er van bewust dat je schuldgevoel het overneemt. Zo ver ben je al. Een volgende stap zou kunnen zijn om te onderzoeken hoe je uit dat schuldgevoel kunt blijven. Ik weet natuurlijk niet wat je op dit gebied al gedaan hebt en wat er allemaal speelt, dus ik kan je ook geen lukrake tips geven over hoe dit te doen en met welke hulp of begeleiding. Het boek De Fontein van Els van Steijn is wat mij betreft wel een aanrader. Alle goeds, Carina

      Reageer
      • Jolanda

        Ik heb exact hetzelfde😩

        Reageer
        • Carina Sampers

          Hallo Jolanda, dan hoop ik dat je ook iets kunt met de tip die ik hierboven geef. Ik wens je alles goeds. Carina

          Reageer
  7. Carla

    Goed beschreven en zo herkenbaar. Ik moet er ook van huilen. Het verschil tussen weten en voelen blijft groot, zelfs nu mijn moeder al een jaar overleden is. En ik wel keuzes maakte voor mezelf om te voorkomen dat ik werd meegesleurd in mijn moeders poel van angst en ongeluk. ‘Had ik niet…’ is de vraag die me nog geregeld kwelt, tegen beter weten in.

    Reageer
  8. Annemie Boone

    Beste
    Naar aanleiding van burnout zoektocht naar eigen waarden, normen. Ook terechtgekomen bij verhaal van mijn ouders en mezelf. Verhelderend om jouw tekst te lezen. Hier kan ik iets mee. Dikke merci.

    Reageer
    • Carina Sampers

      Hallo Annemie, dank je voor het delen van jouw ervaring. Fijn om te lezen dat mijn artikel voor jou daarin verhelderend was. Is er misschien nog iets wat jij tegen anderen zou willen zeggen die zichzelf in het verhaal herkennen? Ik wens je alle goeds op jouw eigen plek!

      Reageer
  9. Ingrid

    Mijn vader is twee weken geleden overleden. Mijn moeder van 72 is alleen achter gebleven en ik voel me nu zo enorm verantwoordelijk voor haar. Ik weet dat ze erdoor moet, ze haar leven een andere vorm moet geven, ik haar verdriet niet kan weg kan nemen en het niet voor haar kan oplossen. Maar de zorg die ik nu voor haar voel is groter dan het verdriet om het overlijden van mijn vader. Ik weet nu al dat dit een struggle voor mij blijft… In het artikel staan wel een paar eye openers. Hopelijk vinden we onze weg.

    Reageer
    • Carina Sampers

      Hallo Ingrid, gecondoleerd met je verlies. Fijn dat je eye-openers in het artikel vindt die steunend zijn voor jou. Mag ik vragen wat met name voor jou eye-openers waren? Ik wens je wijsheid en alle goeds in het vinden van jullie weg (en die begint met jouw weg).

      Reageer
  10. Auke

    Ik voel me te verantwoordelijk voor het welbevinden van mijn ouders. Na een periode van geleidelijke aftakeling (moeder borstkanker en uiteindelijk parkinson) probeer ik te helpen, maar ik merk dat het ten koste gaat van mezelf. Mijn vader (suikerziekte en voorheen de zorgvrager) is erg negatief. Ze zitten (eindelijk) samen in verzorgingstehuis maar de pijn/hun pijn voel ik. Continue piekeren (ouders en werk), slapeloze nachten heeft er uiteindelijk voor gezorgd dat ik in een burn-out zit. Ik kan niet verzorgen en voel mij schuldig als mijn vader zegt dat er niemand langs komt. Zodra er een boodschapje oid nodig is voel ik mij verplicht om dit gelijk te doen, om het schuldgevoel voor te zijn, maar alsnog lijdt ik eronder. Ik heb het stuk gelezen, maar ik vind het lastig om los te laten, het voelt egoīstisch om te kiezen voor mijn eigen welbevinden.

    Reageer
    • Carina Sampers

      Hallo Auke, ik voel je struggle. Je geeft zelf aan dat je je te verantwoordelijk voelt voor het welbevinden van jouw ouders: daarin zou ik je willen meegeven: je bent niet je gevoel. Het piekeren heeft bij jou geleid tot een burn-out, dus helaas ben je een voorbeeld van waar het toe kan leiden. De manier om hier weer uit te komen is door wel te kiezen voor jouw eigen welbevinden. Wat zeker niet wil zeggen dat je niet meer begaan bent met je ouders. Maar begaan zijn is iets anders dan het allemaal tot jouw problemen maken terwijl je er geen invloed op hebt en je bezig te houden met waar je wel invloed op hebt: en dat is jouw eigen welbevinden. Dat is een proces en lastig, zoniet onmogelijk, om in je eentje te doen. Ik hoop dan ook dat je hier goede begeleiding in hebt. Of gaat inschakelen.

      Reageer
  11. Chantalle Herben

    Wat een herkenning! Ook ik voel me heel erg verantwoordelijk voor het welbevinden van mijn moeder, sinds mijn vader 4 jaar geleden is overleden. Mijn ouders zijn ruim 60 jaar getrouwd geweest en deden echt alles samen. Ze hadden verder weinig sociale contacten en genoeg aan elkaar.

    Het gevolg is dat mijn moeder na het overlijden van mijn vader heel erg eenzaam is geworden en dat ik het verdriet en haar eenzaamheid, als enigskind niet kan oplossen. Al doe ik nog zo mijn best, door iedere dag te bellen en appen, door zoveel mogelijk bij haar langs te gaan en leuke dingen met haar te ondernemen, ze blijft zeggen dat het leven niet leuk meer is, dat ze eenzaam is, en dat andere weduwen het veel beter hebben getroffen wat betreft familie en vrienden. Vooral dit laatste vind ik erg moeilijk en frustrerend om te horen. Ik heb er zelf immers ook niet voor gekozen om enigskind te zijn en kan er niks aan doen dat zij ieder sociaal contact afwijst.

    Zelf kan ik nu ook niet meer onbezorgd van het leven genieten, omdat ik ieder moment van de dag met de eenzaamheid en het verdriet van mijn moeder bezig ben. Hierdoor ben ik zelf eigenlijk ook niet echt tot een rouwproces van mijn vader gekomen.

    Ik heb zelf een druk gezin, de nodige sociale contacten en vele andere werkzaamheden. Deze schieten er vaak bij in, omdat ik mij erg schuldig voel als ik eens een dag niet naar mijn moeder ga.

    Ik merk dus dat het mij steeds meer moeite kost om haar op te zoeken, met steeds weer dezelfde gespreksstof over eenzaamheid, verdriet en gezondheid, maar voel me enorm verantwoordelijk voor haar levensgeluk.

    Ze wil alleen mij, haar enig kind. Soms lijkt het er zelfs op (door uitspraken die mijn moeder tussen de regels door doet), dat ze jaloers is op mijn sociale contacten en de dingen die ik onderneem met mijn gezin of vriendinnen.

    Ook de vakanties zijn een drama en zie er nu al weer tegenop. Kan er gewoonweg niet van genieten, omdat ik weet dat mijn moeder dan weer super eenzaam is.

    Ik weet echt niet meer wat ik hiermee aan moet. Iedere reactie is dan ook zeer welkom !

    Reageer
    • Carina Sampers

      Hallo Chantalle, dank je voor het delen van jouw verhaal. Ook in jouw verhaal zullen veel mensen zich herkennen. En ook jou wil ik meegeven: maak onderscheid tussen je verantwoordelijk voelen en verantwoordelijk zijn. Stel jezelf eens de vraag waar je daadwerkelijk invloed op hebt en stop met energie stoppen in wat je niet kunt veranderen. Probeer ook te genieten van de momenten voor jezelf; jouw eigen sociale contacten, vakanties en dergelijke. Bedenk dat het geen verschil maakt voor je moeder of jij plezier hebt in wat je doet (zodat je een beetje bij kunt tanken) of dat je je de hele tijd schuldig voelt. Vraag je eens af wat jouw moeder diep in haar hart voor jou zou wensen: dat je plezier hebt of dat je gebukt gaat onder schuldgevoel?
      Hoe meer je dit onderscheid kunt gaan maken des te fijner wordt het op de momenten dat je er echt voor haar bent.
      Als je je verder wilt verdiepen kan ik je het boek ‘De Fontein’ van Els van Steijn van harte aanbevelen.

      Reageer
  12. Judith

    Op internet aan het zoeken..en toen kwam ik dit artikel tegen.
    Ik voel me schuldig… mijn moeder is sinds december alleen. Mijn vader is 1ste kerstdag overleden. Mijn moeder heeft altijd voor hem gezorgd. Zo heeft mijn moeder ook voor mijn zus gezorgd die tien ze 13 was, is overleden. Mijn moeder heeft geen verdere vrienden en ik ben enigst kind. Ik voel haar eenzaamheid en ze is nu ook achterdochtig. Ik probeer 1 x in de week langs te komen. Dan verteld ze dat de buren bv jaloers zijn. De hei in de tuin kapot is gemaakt door anderen. Enz enz. Ik probeer dan te zeggen dat het vast niet zo zal zijn.
    Ze vind dat ik er ook niet voor haar ben. Dat ik niet genoeg er ben als ze mij nodig heeft.
    Mijn beiden dochters zijn ziek en we hebben veel zkh bezoeken en therapieën staan. Dan appt ze dat ze een datum heeft voor een afspraak in het zkh en dat ik mee moet. Ik bel dan dat dat niet gaat omdat ik dan al met mijn dochter in een ander zkh ben.
    Als ik aangeef dat het misschien fijn is dat ze met een broer of zus gaat naar de zkh afspraak als ik niet kan. Is dat echt fout, dat doet ze echt niet…

    Ik voel me verantwoordelijk om mijn moeders welzijn. Maar ik kan dat niet alleen. Dat moet van 2 kanten komen. Ik doe mijn best maar het is nooit genoeg of voldoende merk ik. Als ik dat aangeef dat zegt ze: ja je doet ook gefrustreerd… ik ben echt radeloos en wil geen ruzie. Ik ben er ook nog voor mezelf en mijn eigen gezin. Ik moet wennen aan het gevoel dat mijn moeder alleen nu is, en ben ook in de rouw.

    Reageer
    • Carina Sampers

      Hallo Judith, dank je voor het delen van jouw verhaal. In eerdere reacties gaf ik het al aan; er is een verschil tussen je verantwoordelijk voelen en verantwoordelijk zijn. Je bent niet verantwoordelijk voor het welbevinden van jouw moeder. Wie of wat wordt er beter van als jij je zo schuldig voelt? Laat het lot van je moeder (haar pijn, haar verdriet etc) bij haar en neem jouw eigen lot. Jouw relatie met jouw eigen dochter gaat systemisch gezien voor de relatie tussen jou en je moeder. Je weet dat je het in haar ogen nooit goed kan doen, maar je doet niks fout. Je verdiepen in systemisch werk (o.a. door Els van Steijn) en /of een keer deelnemen aan een familieopstelling kan je veel inzicht geven.

      Reageer
  13. Esther

    Wat fijn, eindelijk iemand die me begrijpt. Ik probeer al langer aan mensen uit te leggen dat het systemisch niet klopt voor mij dat mijn ouders nog leven en boven mij staan terwijl ik zelf de leeftijd heb bereikt van elder en zelf oma ben ( van 4 kleinkinderen inmiddels) . Dat het niet klopt dat ik voor mijn ouders moet zorgen terwijl ik bij mijn kleinkinderen wil zijn. Dat is mijn plek. Het evenwicht is zoek omdat we worden geacht voor onze ouders te zorgen. Het evenwicht is zoek omdat we bang zijn voor de dood en mensen niet de kans geven om te sterven. En als er dan een virus komt dat ouderen laat sterven gooien we de hele maatschappij op slot omdat we dat niet kunnen laten gebeuren. Ik weet dat ik een impopulaire mening verkondig maar het is wel mijn waarheid en ik draag deze uit om mensen aan het denken te zetten. De dood hoort bij het leven en oude mensen zijn aan het einde van hun leven en daardoor dichter bij hun overlijden. Dit tegenhouden trekt de boel uit evenwicht. Het is natuurlijk dat de oudere generatie zorgt voor de jongere, niet andersom. Ondertussen worstel ik wel met de mantelzorg voor mijn hoogbejaarde ouders en hun verwachtingen en mijn eigen wil en zin om mijn kleinkinderen regelmatig te bezoeken naast alle andere verplichtingen en een partner. Het is (te) veel.

    Reageer
    • Carina Sampers

      Hallo Esther, het kan een behoorlijke uitdaging zijn om je eigen balans te vinden. De woorden systeem en systemisch kunnen het extra complex maken. Systemisch is het zo dat jouw eigen nageslacht voorrang mag krijgen boven je gezin van herkomst. In onze maatschappij (ook wel eens het systeem genoemd) leven er soms andere verwachtingen, meningen en voorkeuren. Daarbij worden de termen ‘zorgen voor’ en verantwoordelijk zijn voor’ ook nog wel eens gehusseld. Waarmee zorg je goed voor jezelf? Dat is een vraag die iedereen zichzelf zou mogen stellen. Want als je niet goed voor jezelf zorgt kun je niet goed voor de ander zorgen (wie dan ook). Dan komt er bijvoorbeeld irritatie bij en dat vertroebelt de energie. Ik wens je alle wijsheid met het nemen van jouw eigen plek.

      Reageer
  14. lucy

    Dat ik je blog gevonden heb zegt al veel. Op zoek naar informatie over alles wat je schrijft .. ‘hoe in hemelsnaam….’ dank voor al je tips

    Reageer
    • Jacky

      Moeilijk….ik moest er een paar traantjes bij laten.
      Mijn moeder heeft asbestkanker en mijn vader is zwaar aan het dementeren. Mijn vader staat op de wachtlijst voor een tehuis.
      Ik werk zelf in de bejaardenzorg in Zwitserland en mijn zus ( mijn ouders en zus wonen in Nederland) verwacht van mij dat ik onbetaald verlof opneem om wat meer voor mijn ouders te zorgen.
      Ik heb haar gezegd dat ik heus wel af en toe een klein weekje kan komen maar niet mijn vakanties wil offeren. Zij is mantelzorger voor mijn ouders en heeft er eigenlijk genoeg van. Ik heb haar gezegd dat daar instanties voor zijn
      Ze vind me hard en egoïstisch

      Reageer
      • Carina Sampers

        Hallo Jacky, de uitdaging lijkt voor jou om op jouw eigen plek te blijven staan. Ook als er van verschillende kanten ‘aan je getrokken wordt’. Laat bij de ander wat van de ander is. Er is niets egoïstisch aan voor jezelf zorgen.

        Reageer
    • Carina Sampers

      Hallo Lucy, Dingen komen niet zomaar op je pad. Fijn dat je iets met de tips kunt. Ik wens je alle goeds.

      Reageer
  15. Anna

    Wat een fijn artikel. Mijn ouders hebben momenteel financiele problemen. Mijn vriend en ik hebben hen al wat geld geleend om wat lucht te krijgen maar met meer dan dit kunnen wij hen niet helpen. Mijn schuldgevoel over het welbevinden van mijn ouders (en thuiswonende broer die ook financieel instabiel is) en of ze straks nog wel fatsoenlijk boodschappen kunnen doen bv speelt bij mij erg op. Het artikel raakt me en heeft me aan het denken gezet dat ik mijn schuldgevoel niet mog meer ruimte moet geven denk ik..
    ik ben wel bang dat als ik aangeef dat ik ze niet meer kan helpen in deze situatie dat ze dan het spoor bijster raken en niet meer weten wat ze moeten doen? Ze leunen echt behoorlijk op me en vind het lastig om dat te doorbreken. Bang om pijn te voelen van hun emoties.

    Reageer
    • Carina Sampers

      Hallo Anna, fijn dat het artikel je inspireert. Ik ken natuurlijk niet het hele verhaal, maar is er een mogelijkheid om andere begeleiding voor je ouders in te schakelen? Bijvoorbeeld maatschappelijk werk / budgetcoach?
      De angst om hun emoties te voelen is begrijpelijk. Daarbij kun je jezelf de vraag stellen of het werkelijk gaat om het voelen van hun emoties, of toch die van jezelf? (bijvoorbeeld ‘niet voldoen’ als dochter en de pijn die dat met zich mee brengt). Als je daadwerkelijk hun emoties zou ‘overnemen’; wie help je dan? Echt? Onbewust geef je mogelijk de boodschap af dat zij het niet kunnen en dat jij dus boven hen staat. Dan ga je op de plek van je ouders staan en dat verzwakt zowel jouw ouders als jouzelf.Neem jouw eigen plek in! Ben je al bekend met de boeken van Els van Steijn?

      Reageer
  16. Hak Hak

    Lieve allemaal ik ben herstellende van burnout mijn moeder van 84 is alleen en er was altijd al een scheuring in mijn fam tussen moeder ik en mijn zus.mijn zus heeft zich van alles teruggetrokken ondanks dat ik heb gevraagd of zij mij met onze moeder wou helpen nu komt het op mij neer en voor maanden ook gedaan ik voel dat ik het niet meer red en heb hulp gevraagd als het goed is krijgt ze een persoonlijk begeleider maar…. dit alles is zo moeilijk schuldgevoel

    Reageer
    • Carina Sampers

      Hallo ‘Hak hak’, goed dat je hulp hebt ingeschakeld: dat is ook helpen. Daarmee neem je verantwoordelijkheid en doe je wat binnen jouw mogelijkheden ligt. Je kunt het niet voor haar oplossen. Zeg dit regelmatig tegen jezelf. Bij voorkeur terwijl je in de spiegel kijkt.

      Reageer
  17. Suus

    Beste allemaal, ook ik kamp met enorme schuldgevoelens t.o.v. mijn ouders (moeder 76 parkinson) en vader (83 mantelzorger). Ik voel mij zelfs heel schuldig als ik plezier heb om dingen in het leven, ik kan niet meer echt genieten, want het schuldgevoel naar mijn moeder vooral ligt als een zware deken op mijn rug en schouders en doet pijn in mijn hart. Mijn moeder had nog zoveel willen doen, reizen, lachen, praten en van haar kleinkinderen genieten. Ik gun dit haar zo, maar het lukt niet meer. Ik vind het zo ontzettend zielig en triest. Ik kan het heel moeilijk loskoppelen, ik voel mij heel erg verantwoordelijk naar mijn moeder. Dat komt ook omdat zij vanaf 70 geen leuk leven had, ze werd plotseling gediagnostiseerd met parkinson en daar zitten we al 6 jaar mee en wordt steeds erger. Ik vind het moeilijk om te genieten, ik heb een gezin, hond en werk en een fijne lieve man, ik probeer het af te zetten, maar de pijn in hart op mijn borst en de zware deken blijven elke dag 24 uur.

    Reageer
  18. Iet

    Fijn om te lezen dat je het moeilijk kan en mag vinden om om te gaan met je zieke ouder. De reacties van andere enige kinderen zijn erg herkenbaar. Met name het stuk over oude patronen is confronterend. Ik ben in onlangs in een spagaat terecht gekomen en vind het moeilijk om daar in te kiezen of mee om te gaan omdat ik niet goed begrijp wat er nu van mij wordt verwacht. Na de zware operatie van mijn vader zitten we nu in de langzame herstelperiode. Enerzijds verwacht mijn moeder dat ik haar emotionele steun maar word ik tegelijkertijd zorgvuldig uit de wind of weggehouden als het gaat over de de toestand van mijn vader . Dit door alles kleiner te maken of af te doen met dat het er bij hoort en dat ze het wel aan kan. Aan de andere kant wordt er wel dat ik s avonds kom eten na een drukke werkdag. Ondertussen worstelt mijn vader enorm met het feit dat het herstel langzamer gaat en langer duurt en met veel meer ongemakken en klachten gepaard gaat dan hem lief is of hij had verwacht. Als ik dan kom eten, zit mijn vader met lange tanden te eten het overduidelijk dat het niet smaakt ( en dat voor iemand die enorm van lekker eten en drinken hield) en dat hij ook fysiek behoorlijk moe is. Mijn moeder probeert een gesprek te voeren over mijn dag en andere dingen en ik zit daar middenin. Nooit geweten dat zwijgen zoveel kan oproepen. En toen ging het na drukke werkdag mis: toen de medische adviezen die ik inmiddels weer eens niet werden opgevolgd en ik daar scherp iets van zei. Hoe nu verder want ik hou dit niet zo vol; enerzijds moet ik in de wacht staan om toch te helpen als dat nodig is anderzijds moet ik maar doen alsof er niets aan de hand is? Ik vind het heel moeilijk om daar mee om te gaan. Overigens is dit gewoon zo uitgesproken door mijn moeder.

    Reageer

Verzend een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Heb jij het gratis e-book al?

Met de tips uit dit e-book kun je direct aan de slag. 

Zet nu de eerste stap om je hart te volgen!

Je hebt je met succes ingeschreven!

Tweet
Share
Share
Pin2